Kent u het woord ‘sjibbolet’?
Niet? Terwijl u misschien toch sjibbolets gebruikt?
Wie zegt bijvoorbeeld wel eens over Hattemers: “In Attum zit een untien in een ökkien met euj d’r in”?

Lang geleden vochten twee Israëlitische stammen met elkaar. De verliezers wilden de rivier over vluchten, maar werden daar staande gehouden. Ze moesten als een soort wachtwoord het woord ‘sjibbolet’ zeggen. Omdat de verliezers de ‘sj’ niet konden uitspreken, bleven ze hangen in ‘sibbolet’. Bij die gelegenheid vonden 42.000 verliezers de dood (bron: Richteren).

Sinds die tijd heet een woord, een zinnetje of een rijmpje waarmee anderen in hun taal worden kunnen worden herkend (en vaak ook bespot) een sjibbolet. In de Tweede Wereldoorlog werd zo het woord ‘Scheveningen’ gebruikt om bezetters te ontmaskeren.

Sjibbolets kennen we ook in het dialect, vooral om de ander in zijn ‘afwijkende’ taal te bespotten of juist het eigen dialect te benadrukken. 

Wie kent de volgende?
De sjout van Sjerpenzeel sjeert sjapen dat het sjond en sjand is (streekgenoten over Scherpenzeel); Die kump van verkesmerk (Apeldoorners over Arnhemmers); Bchood, bchiej en pchroem’n, doar könt de Zwolsers op rchroem’n (Epenaren over Zwolsers); Goat moar speulen achter de meulen, mien kiend (Terwoldsen over Oenenaren).

Misschien zijn er nog meer. Laat maar weten.

Tag / Lijst: Dagelijks leven, Voorst, Dialect, Hattem

Dit verhaal met uw ervaring aanvullen? Klik hieronder!

aanvullend verhaal plaatsen

Meer verhalen

Video

Processies

01 juni 2014
G.H. van Hunen

De ballade van een muzikant

25 november 2015
Andries Zwart
Video

Nijmeegse Vierdaagse

09 mei 2014
Marc Wingens

Carbidschieten rukt op naar de stad

28 december 2015
Ina Brethouwer
AudioVideo

De draak van Gelderland

27 maart 2015
Gery Groot Zwaaftink
Audio

De vloek van de kolk

22 september 2014
Ger Hofstee
AudioVideo

Oud en Nieuw in de buurt

11 juli 2014
Willi Wilbrink

't Olde Wief binnenhalen

09 augustus 2015
Ina Brethouwer
Video

Elke maandag de 'boerendeun'

18 maart 2015
Janine Stortelder

Gebruiken bij de geboorte

05 augustus 2014
albert steert

Advocaatje met een sigaretje

24 november 2015
Monique Stalpers
GalerijVideo

De paasos

07 februari 2015
Gerhard Kwak

Aanzegger, aanspreker, begrafenisondernemer...

09 februari 2015
Willi Wilbrink-Hensbergen
Video

De Boerenbruiloft

11 december 2014
Doortje Voortman
Video

Verlichtingsdagen

10 december 2015
Alfred Sprong