In Gelderland woonden er vroeger in meerdere stadjes en dorpen Joodse families. Zeker in de grensstreek van de Achterhoek waren er zelfs meerdere synagogen. In Aalten staat nog een mooie kleine Joods gebedshuis. Van de synagoge van Dinxperlo is net als van de Joodse families eigenlijk niets meer over. De Sjoel van Winterswijk is na grondige restauratie een mooi gebouwencomplex, waar soms zelfs op Joodse feestdagen zelfs bijeenkomsten worden gehouden. Maar van de sterke Joodse gemeenschap is eigenlijk weinig meer over.

Toch hebben Joodse feesten hun invloed op onze tradities nagelaten. Neem nu Chanoeka, het Joodse lichtfeest dat altijd gedeeltelijk samen valt met de adventsweken voor Kerstmis.

Het verhaal achter Chanoeka over de olie voor de olielampjes die steeds weer aangevuld was, wordt ook in de Christelijke traditie verteld. Chanoeka, het feest van de lichtjes, is een inwijdingsfeest (van de tempel in Jeruzalem). Dat net als kerstmis een feest van vrede zou moeten zijn, want die lichtjes staan voor vrede.

Om aandacht aan die olie te geven worden in de Jiddische traditie in Europa dan gerechten in olie bereid gegeten.

Lafkes of Lavivot zijn aardappelkoeken, die vergelijkbaar zijn met de “reibekuchen” die onder andere in Duitsland zeker op kerstmarkten gebakken worden. Voor het recept van de Rijnlandse aardappelkoeken kijkt men op: http://www.nederlands-dis.nl/hoofdgerecht/kerstmis-het-kerstgevoel/

Lafkes

Nodig:

  • 1 kilo geschilde aardappelen

  • 1 ui

  • 3 eieren

  • ½ kop meel

  • zout en peper

  • olie

Rasp de aardappel grof. Snipper ook de ui fijn. Meng deze en doe ze in een keukendoek en wring het vocht eruit. Doe de uitgewrongen massa in een kom, voeg de eieren en de bloem erbij en wat zout en peper. Verwarm een laag olie in een koekenpan en doe er een hoopje beslag in. Druk de aardappelkoeken plat en bak ze aan beide kanten mooi knapperig en bruin.

Direct serveren met appelmoes, compote of zure room.

Soefganiot zijn een soort berliner bollen. Ze staan ook voor het wonder van de olie voor de olielampen in de tempel tijdens dit feest. Elke dag brandt men naast de aansteek-hulp kaars een kaarsje meer aan. Vaak worden die kandelaar (de Chanoeka of negen-armige menora) in een raam in het zicht gezet, dit in tegenstelling met alle andere Joodse feesten, die binnenshuis niet in het zicht van anderen plaats vinden. 

Soefganiot

Nodig:

  • 300 gram bloem
  • 1 ½ lepel bakpoeder
  • 2 eidooiers, losgeklopt met klein bekertje zure room of schenkyoghurt
  • 2 eetlepels olie
  • 2 eetlepels basterdsuiker
  • Vanille
  • Rasp van een halve citroen ( onbehandeld)
  • Snufje zout
  • Olie om de soefganiot in te bakken.
  • Jam op te vullen en grove kaneel suiker om er over te strooien.

Meng van alle ingrediënten een deeg. Verwarm de olie (in een frituurpan) tot 170°C. Vorm met twee lepels bollen en bak die rustig in de frituur. Op keukenpapier uit laten lekken. De nog warme bollen opensnijden om er een stevige lepel jam in doen. Dichtdrukken en over strooien met grove kaneel suiker.

Gerelateerde verhalen

Sabbatviering Sabbatviering
Dankdag en biddag Dankdag en biddag

Tag / Lijst: Feestdagen, Kerstmis, Eten en drinken, Recept, December, Winterswijk, Aalten, Dinxperlo

Dit verhaal met uw ervaring aanvullen? Klik hieronder!

aanvullend verhaal plaatsen

Meer verhalen

AudioVideo

De zoute ringen van Herwijnen

16 januari 2015
Dittie van Zee
Video

Ies en Gies is Pannegies

17 maart 2015
Hans Berends
Video

Hanenkraai wedstrijd

30 oktober 2015
Dinant Rohaan
VideoGalerij

Pottenbakken

11 november 2014
Hetty de Jongh
Video

Kloten maken, vakwerk

26 september 2014
h.b.barmentloo
Galerij

Buurtgebruiken rondom geboorte

11 juli 2014
Willi Wilbrink
Galerij

Palmpasen

07 februari 2015
Gerhard Kwak

Op zijn zondags

03 juni 2015
Korevaar

Achterhoek Spektakeltoer

29 augustus 2015
Ina Brethouwer

't Olde Wief binnenhalen

09 augustus 2015
Ina Brethouwer
Video

Verlichtingsdagen

10 december 2015
Alfred Sprong

De modelbotter in de huiskamer

26 oktober 2015
Lex Terpstra

Maartekeur

09 augustus 2015
Jef de Jager
Video

Meiboom zetten

12 mei 2014
G.J. Uwland
Video

Schuttersfeest Didam

09 mei 2014
Maria Wigman OVD didam

Driekoningen, ik kan het lied nog zo zingen

06 januari 2015
Marian v't Hullenaar-Seegers