Kent u het woord ‘sjibbolet’?
Niet? Terwijl u misschien toch sjibbolets gebruikt?
Wie zegt bijvoorbeeld wel eens over Hattemers: “In Attum zit een untien in een ökkien met euj d’r in”?

Lang geleden vochten twee Israëlitische stammen met elkaar. De verliezers wilden de rivier over vluchten, maar werden daar staande gehouden. Ze moesten als een soort wachtwoord het woord ‘sjibbolet’ zeggen. Omdat de verliezers de ‘sj’ niet konden uitspreken, bleven ze hangen in ‘sibbolet’. Bij die gelegenheid vonden 42.000 verliezers de dood (bron: Richteren).

Sinds die tijd heet een woord, een zinnetje of een rijmpje waarmee anderen in hun taal worden kunnen worden herkend (en vaak ook bespot) een sjibbolet. In de Tweede Wereldoorlog werd zo het woord ‘Scheveningen’ gebruikt om bezetters te ontmaskeren.

Sjibbolets kennen we ook in het dialect, vooral om de ander in zijn ‘afwijkende’ taal te bespotten of juist het eigen dialect te benadrukken. 

Wie kent de volgende?
De sjout van Sjerpenzeel sjeert sjapen dat het sjond en sjand is (streekgenoten over Scherpenzeel); Die kump van verkesmerk (Apeldoorners over Arnhemmers); Bchood, bchiej en pchroem’n, doar könt de Zwolsers op rchroem’n (Epenaren over Zwolsers); Goat moar speulen achter de meulen, mien kiend (Terwoldsen over Oenenaren).

Misschien zijn er nog meer. Laat maar weten.

Categories:: Dagelijks leven Voorst Dialect Hattem

Meer verhalen

Galerij

Eten uit de krant

09 mei 2014
Willem Franck
Galerij

Eieren zoeken bij de Bekmansbrook

11 juli 2014
Gerrit Klokman

Flipje hielp kinderen de winter door

29 juli 2014
Alexandra van Steen
Video

De traditionele paasstollen

11 maart 2015
Hugo Jansen

De kloostermoppen van Hernen

08 april 2015
André Kersten
Video

Bakerpraatjes, vroeger en nu

20 april 2015
Silvia de Haan

Banketstaaf: een exclusieve lekkernij

30 november 2015
Paul Hoftijzer
Galerij

Buurtspraak

02 oktober 2014
G. Broere

Eerste noaber, tweede noaber, derde noaber

17 november 2014
Chrisje Mogendorff-Ooïnk

Appelenpap

10 april 2015
Gerhard Kwak

Leven met de dieren in één ruimte

27 juni 2014
Sylvia van Hunnik

Eerst koffie, dan Toldiek

04 december 2015
Kim de Witte
Video

Gezond door kruiden?

13 mei 2015
Elvira van Tinteren

Arnhemse of beter Drielse aardappelkoek

05 februari 2016
Paul Hoftijzer

Onweer

08 maart 2015
Gerry

Eper Bijenmarkt

15 december 2015
M. de Voogd
Galerij

Hooikist

14 februari 2015
Gerhard Kwak

Apeldoornse Vierdaagse

18 juni 2014
J. van Milligen