Kent u het woord ‘sjibbolet’?
Niet? Terwijl u misschien toch sjibbolets gebruikt?
Wie zegt bijvoorbeeld wel eens over Hattemers: “In Attum zit een untien in een ökkien met euj d’r in”?

Lang geleden vochten twee Israëlitische stammen met elkaar. De verliezers wilden de rivier over vluchten, maar werden daar staande gehouden. Ze moesten als een soort wachtwoord het woord ‘sjibbolet’ zeggen. Omdat de verliezers de ‘sj’ niet konden uitspreken, bleven ze hangen in ‘sibbolet’. Bij die gelegenheid vonden 42.000 verliezers de dood (bron: Richteren).

Sinds die tijd heet een woord, een zinnetje of een rijmpje waarmee anderen in hun taal worden kunnen worden herkend (en vaak ook bespot) een sjibbolet. In de Tweede Wereldoorlog werd zo het woord ‘Scheveningen’ gebruikt om bezetters te ontmaskeren.

Sjibbolets kennen we ook in het dialect, vooral om de ander in zijn ‘afwijkende’ taal te bespotten of juist het eigen dialect te benadrukken. 

Wie kent de volgende?
De sjout van Sjerpenzeel sjeert sjapen dat het sjond en sjand is (streekgenoten over Scherpenzeel); Die kump van verkesmerk (Apeldoorners over Arnhemmers); Bchood, bchiej en pchroem’n, doar könt de Zwolsers op rchroem’n (Epenaren over Zwolsers); Goat moar speulen achter de meulen, mien kiend (Terwoldsen over Oenenaren).

Misschien zijn er nog meer. Laat maar weten.

Categories:: Dagelijks leven Voorst Dialect Hattem

Meer verhalen

VideoGalerij

Papklok

09 juli 2014
A Timmer- Jansen
VideoGalerij

De kermis in Keijenborg

25 september 2014
S. Bergervoet
Galerij

Met een bijl in eiken gebinten slaan

13 oktober 2014
h.b.barmentloo

Beugelen in Opijnen

16 januari 2016
Angela Van De Koppel
Galerij

Olde Wievenbrood

29 juli 2015
Paul Hoftijzer
VideoGalerij

Hanzedag Doesburg

19 juli 2014
Frieda Oosten
Galerij

Zilveren bijltje om schip te water te laten

24 februari 2015
Carla Dubbink

Een gupse water in het gezicht

26 juni 2015
N. Weijenberg-Dekker

Vernoemd naar grootouders

08 april 2015
Ans Jonker

Maartekeur

09 augustus 2015
Jef de Jager

De Klokkenmaker

30 oktober 2015
Piet van Apeldoorn
Galerij

Veluwse schellars

29 januari 2015
Gerhard Kwak

“De duker zal ow halen”

18 mei 2015
Ina Brethouwer

Kattekoppen schieten op het schuttersfeest van Babberich

12 december 2015
Gilde St. Jan Babberich