Gebrande koffie zoals wij die nu kennen was er aan het begin van 1900 nog niet. Koffie werd in kleine partijen gebrand door winkeliers op verzoek van de klant, maar ook thuis, met behulp van een verscheidenheid aan apparaten. De koffiebrander was vroeger een veel gebruikt apparaat. De brander is afkomstig van mijn oma die hem meer dan een eeuw geleden nog gebruikte. 

De huisbrander waar ik het hier over heb werd, vooral op het platteland, nog tot ver na 1920 gebruikt. Het is een soort gietijzeren zakketel (voor op een hout- of kolenfornuis) van gietijzer. Om de ketel te gebruiken haalde je een aantal ringen uit de bovenkant van het fornuis zodat je de ketel als het ware op de hete kolen of het brandende hout kon laten zakken. Vandaar de naam. Wanneer de ketel goed warm was gingen vanaf de bovenkant de ongebrande bonen erin. Waarna de ketel gesloten werd. Bovenop de ketel zit een slinger waarmee je een soort schep binnen in de pan ronddraait. Zo roerde je de bonen door de hete ketel en kon je ze gelijkmatig branden. Na het branden werden ze op een schone doek gestort om af te koelen en bewaard in een bus met deksel. Voor het gebruik werden ze gemalen in een handkoffiemolen.

Op de bijgeplaatste foto’s zie je een koffiebrander op een oud kolen gestookt fornuis met ringen (foto: Veluws museum)

Gerelateerde verhalen

Koffie leuten Koffie leuten

Tag / Lijst: Eten en drinken

Meer verhalen

Eerst koffie, dan Toldiek

04 december 2015
Kim de Witte

Gevulde koeken

22 september 2014
Hans van den Hoorn
Video

Doesburg Binnenste Buiten

01 juli 2014
Jaap Geurtsen
Galerij

Oranjefeest op de rotonde

23 juni 2014
Giorgio Ambrawo

Bräöderkes of knorhaantjes

05 augustus 2015
Gerhard Kwak
VideoGalerij

Koningschieten

29 september 2014
Marjon Sloetjes

Oude gebruiken bewaard gebleven in museumwoningen

26 november 2015
R. van der Weide

Dansen in Sonsbeek

05 februari 2015
mevrouw G.Vach
Galerij

Joar winnen met toeten halen

12 mei 2014
Arina Breukelaar

Sociëteit Apeldoorn

18 juni 2014
Gerard Schurink

Eten op nieuwjaarsdag

25 september 2014
Mevr. Beijnen
Video

Bonenstaaktoernooi Eerbeek

22 juni 2015
Bonenstaaktoernooi Eerbeek VOG

Staringavonden

15 juni 2015
Alma van der Schoot
Video

Aardbeiendag in Zaltbommel

17 april 2015
TRIP Zaltbommel
VideoGalerij

Dikke Jennensoep

04 augustus 2014
Gerry Klein Overmeen

Gezegdes en het vroegere boerenleven in De Lebbenbrugge

11 januari 2016
Boerderijmuseum De Lebbenbrugge

Boterlammetje

12 mei 2014
Janna te Peele

Vernoemd naar grootouders

08 april 2015
Ans Jonker

'Baas in eigen huis'

20 mei 2015
Mevrouw van Basten