Terwijl het carnaval in onder andere Nöttedarp alweer achter ons ligt, viert de rest van de provincie carnaval. Nou ja, het katholieke gedeelte van de provincie dan. Vooral het zuiden van onze provincie en de Liemers weten we wat carnaval vieren is. Op de noordelijke Veluwe kom je alleen in Vaassen hossende mensen tegen en de Ridders van het Slof zijn de zeldzame feestvierders in de Gelderse Vallei, maar dan alleen in een zaal en niet op straat. De oprichters van deze vereniging vonden zichzelf nogal helden om in het conservatieve, christelijke Ede een carnavalsvereniging op te richten, vandaar de ridders. 

En waar we Vaassen en Ede zeggen moeten we het natuurlijk hebben over het Heidegat en Rossumdaerp. Want elk carnavalsdorp heeft natuurlijk een andere naam in carnavalstijd.

Naar de kerk en dan een glas melk

Veel carnavalsverenigingen zijn nog niet vergeten dat carnaval een katholieke traditie is. Tussen de feesten door is er een moment van bezinning in de kerk, zo ook in Waskuupstad. Geen gewone dienst, altijd met een bijzonder tintje. In Arnhem wordt de kerkdienst afgesloten met het Ernem-lied en dan komen de 'peerdenmennekes' de kerk in. Na deze plichtplegingen trekt de optocht door naar de eindhalte Musis Sacrum. Hier wordt het kanon afgeschoten en wordt er een glas melk gedronken.

Het grootste spektakel is voor de meeste carnavalsplaatsen de optocht, bijvoorbeeld de optocht in Neutendarp (Klarenbeek). In Wamel kon de optocht in de jaren '60 wegens rioleringswerkzaamheden niet doorgaan. In de plaats daarvan wordt nu al jarenlang een carnavalsstunt uitgehaald op zaterdag om 11.11 uur. In de loop der jaren hebben vele stunts geleid tot een bijdrage aan de leefbaarheid en/of het saamhorigheidsgevoel in het dorp Wamel. De carnavalsvereniging krijgt met de stunt regelmatig de politiek in beweging. Zo zou een rotonde aangelegd zijn en werd een nieuwbouwproject gestart na een stunt.

Drank hoort bij carnaval. In Groessen gebeurt dat op de maandag in combinatie met een gebakken eitje, om een laagje te leggen. Daar heet het Frühschoppen. In Apeldoorn gingen de carnavalsverenigingen 'vlinderen', van de ene horecagelegenheid naar de ander.

Einde van het carnaval: popverbranden en haring happen

En aan alle feestjes komt een einde. Bij elke vereniging doen ze dat op hun eigen manier. Bij de Bultendarpers in Gaanderen wordt er haring gehapt. Of dat nu is om de kater te verdrijven, om de boel lekker door te smeren om van de schorre stem af te komen of omdat het eigenlijk gekoppeld was aan het halen van het askruisje waarna haring werd gegeten, dat maakt niet uit. Ook het popverbranden kennen ze bij de Bultendarpers, bij een prins wordt Bultje verbrand, bij een prinses heet de pop Bargje. 

In Apeldoorn gebeurt het popverbranden onder begeleding van een dweilorkest, zij spelen treurmuziek. Aangekomen op de plek word de last post geblazen, waarna om 21.11 de Stadsprins de pop in de brand steekt. Sommigen gooien hun pet of kiel in het vuur als teken dat het carnaval voorbij is. In de Woezik (gemenete Wijchen) gaat dinsdag om middernacht het Woeziks Jupke op het vuur.

Categories:: Redactioneel Carnaval

Meer verhalen

“De duker zal ow halen”

18 mei 2015
Ina Brethouwer

Rode zakdoek

18 maart 2015
Gerhard Kwak

Jaromir te Zutphen

18 juni 2015
Gery Groot Zwaaftink

Kniepertjes bakken

29 juni 2015
J. Roessink
Galerij

Reveille en serenade

16 juni 2014
Truus Peters

Zonder uitlaat rijden op Koninginnedag

20 februari 2015
André Oostindiën

Roosjes maken voor de Ooyse kermis

19 juni 2014
Merel Lammertink
Video

De Boerenbruiloft

11 december 2014
Doortje Voortman

Gevulde koeken

22 september 2014
Hans van den Hoorn

Luiertaart

17 augustus 2015
Thea Slats

De geur van drogend wasgoed

07 december 2015
Gerhard Kwak

Communieservies

25 februari 2015
Gerhard Kwak

Kladdegat spookhond in Hattem

02 februari 2015
Albert ten Cate

Carbidschieten rukt op naar de stad

28 december 2015
Ina Brethouwer

Bikkelspel

18 augustus 2015
Gerhard Kwak

Landgoederen hebben een regiofunctie

01 december 2015
Eimert Fikse

Spoken bij de Sinderense kapel

12 augustus 2014
Dick Gussinklo

Pikballen

19 november 2015
Gerhard Kwak
Galerij

Met een bijl in eiken gebinten slaan

13 oktober 2014
h.b.barmentloo