Historische Begraafplaats Kasteellaan Wijchen

Een beetje weggedrukt aan de Kasteellaan ligt, omgeven door meer dan 100 jaar oude eikenbomen de protestantse begraafplaats. Op deze begraafplaats staat een pittoresk lijkenhuisje met zadeldak en klokkentorentje, gelijkend op een protestants zadeldak kerkje in miniformaat. Volgens deskundigen het enige in zijn soort in Nederland.

Historie
In het jaar 1799 werd door de Fransen officieel vrijheid van godsdienst afgekondigd. Hierdoor werd de Grote kerk in Wijchen weer teruggeven aan de katholieke gemeenschap. Bij deze kerk lag een openbare begraafplaats. Dus voor beide gezindten.
In 1850 besloot het katholieke kerkbestuur voor eigen rekening een stuk grond te kopen voor een eigen begraafplaats. De kerkvoogd van de hervormde gemeente, notaris Roggen richtte toen een verzoek in bij het gemeentebestuur om een stuk grond beschikbaar te stellen voor een eigen begraafplaats.

Eind 1850 besloot het gemeentebestuur een stuk grond aan de toenmalige Zandweg, nu Kasteellaan, te verkopen aan de hervormde gemeente voor acht gulden. Het kerkbestuur ging hiermee akkoord. Het nieuw verworven kerkhof werd opgehoogd met grond die vrijkwam bij de bouw van de nieuwe katholieke Antonius Abt kerk. Was dit het begin van de oecumene in Wijchen? Protestanten in katholieke grond!

Opslag en opbaren in het lijkenhuisje

Wanneer het karakteristieke lijkenhuisje is gebouwd, is niet bekend en niet te achterhalen. In het lijkenhuisje werden lijkbaren en gereedschappen bewaard. Er werden ook doden opgebaard zoals criminelen, daklozen en verschoppelingen die zo onopvallend mogelijk werden begraven.

Op het kerkhof dateert één van de oudste graven uit 1863 van dominee Voogt. Predikant in Wijchen. Verder vindt men het graf van notaris Roggen, de bekende muzikale huisarts Ruijs van Dugteren, de gebroeders Beszelsen(dakpanfabrikanten), de heer Witkamp(geograaf en historicus) en de familie Waszink, burgemeester van 1816 tot 1891.

Waarschijnlijk hebben er al voor 1863 begravingen plaatsgevonden. Op de plaats van de nieuwe Antonius Abt kerk was de openbare begraafplaats en de lijken uit deze graven moesten worden herbegraven op één van beide begraafplaatsen.

Verval en renovatie kerkhof en lijkenhuisje:
Na de tweede wereldoorlog werd er nog sporadisch begraven. De oorzaak was waarschijnlijk dat het kerkhof te ver van het centrum lag en veel protestanten werden begraven in Leur. De kerkelijke gemeente had geen geld om het zwaar verwaarloosde kerkhof en het bijna op instorten staande lijkenhuisje op te knappen. De klok uit het torentje was ook al verdwenen. Er is zelfs sprake geweest van sluiting en sloop.

Om het kerkhof en het lijkenhuisje te redden, hebben vijf inwoners van Wijchen,drie van de kerk en twee buurtgenoten, met medewerking van de kerk in 1998 de Stichting Historische Begraafplaats Kasteellaan Wijchen opgericht. Met subsidies van gemeente en provincie, geldwerving bij bedrijven en instellingen,speciale acties en een lening tegen gunstige voorwaarden is het gelukt om het kerkhof en het lijkenhuisje weer volledig in ere te herstellen. In het torentje hangt ook weer een klok.
Verder is er ook een nieuw smeedijzeren hekwerk, een sproei installatie en beplanting aangebracht. Veel werk is en wordt nog steeds verricht door een enthousiaste groep vrijwilligers. Deze mensen zijn goud waard en verdienen een oprechte pluim.

Het doel van de stichting was niet alleen de renovatie maar ook om het kerkhof weer volledig in gebruik te nemen. Er kan niet alleen worden begraven, maar er zijn verschillende mogelijkheden om de overledene te gedenken. Zo is er een urnenmuur en strooiveld en in het lijkenhuisje een columbarium. Er is momenteel tamelijk veel belangstelling om hier begraven te worden. Dit heeft tot gevolg dat het kerkhof bijna vol is en dat er af en toe al graven geruimd moeten worden. Door het onderhoud van de vrijwilligers ligt het kerkhof er goed verzorgd bij.

Bekijk het fragment uit de tv-uitzending over dit verhaal:

Categories:: Van wieg tot graf Wijchen Overlijden

Meer verhalen

Eigen pan of papier mee naar de slager

20 april 2015
Gerhard Kwak

Liefde via het schrobgat

04 december 2015
Gerrit Kistemaker

Mispelkoekjes als basis voor Bommelaar Mispelbier

11 december 2015
Sil Stranders-Geluk

Arnhemse meisjes

30 december 2015
Paul Hoftijzer

De noodklok

11 juli 2014
Gerrit Klokman
VideoGalerij

Mijn levende Sarahverhaal

27 mei 2014
magda
Video

Tour Culinair de Liemers

02 juli 2014
Erna Kruitwagen-Hajenius

Oma's 'moes' op Nieuwjaarsdag

27 juni 2014
Johan en Francis Tiemens

Onweer

08 maart 2015
Gerry
Galerij

Kidskoningin Zutphen

16 september 2014
Ciska Lagendijk
Video

Ganzenhoeders in Gelselaar

29 mei 2015
Herman Wannink

Het liefdeslaantje van Vorden

06 januari 2016
Ina Brethouwer

Sacramentsprocessie in Loil

31 juli 2015
Ap Dieker
Galerij

Goudsmeden

24 februari 2015
Carla Dubbink

Het huwelijk vroeger

08 augustus 2014
Albert Steert
Galerij

Jarenlang met Bennie Jolink op de foto

18 december 2015
Jan Gert De Boer

Het vat leegmaken

17 september 2015
Ap Dieker

De Kleeftocht

20 mei 2014
Guido Lavalaye

Doesburgs Volkslied

17 juli 2015
Hans Terberg

Salueer niet meer, of toch nog ?

08 maart 2016
Ed van Seters